VILLA ARGENTINA

Na Pločama, na strmoj padini između ulice Frana Supila i mora, Villa Argentina zauzima jednu od onih dubrovačkih lokacija na kojima pejzaž gotovo neizbježno postaje dio arhitekture. Sa jedne strane nalazi se gusta urbana struktura i neposredna blizina istorijskog jezgra, a sa druge otvoreni pogled prema Lokrumu i Jadranu.

Upravo je taj odnos postojećeg, izgrađenog i prirodnog bio polazna tačka rekonstrukcije koju potpisuje zagrebački studio 3LHD. Projekat je razvijan od 2019. do 2022. godine, radovi su trajali od 2023. do 2026, a obnovljeni kompleks otvoren je u septembru ove godine. Površina lokacije iznosi 8.539 m², dok ukupna površina građevine dostiže 10.520 m². Investitor projekta su Jadranski luksuzni hoteli. 

KOMPLEKS KOJI JE NASTAJAO DECENIJAMA

Villa Argentina nije nastala kao hotel. Izgrađena je 1920. godine kao privatna rezidencija, da bi pedesetih godina bila pretvorena u luksuzni hotel i vremenom postala jedno od poznatijih mjesta dubrovačkog turizma. Kompleks se kasnije širio i povezivao sa drugim objektima, među kojima su Villa Orsula, Villa Glavić i Villa Sheherezade.

Današnji kompleks čini pet zgrada: Villa Argentina, glavna hotelska zgrada, Villa Orsula, Villa Glavić i garažni objekat. Rekonstrukcijom su obuhvaćene Villa Argentina, glavna hotelska zgrada i Villa Orsula.

Upravo ta slojevitost predstavljala je jednu od ključnih tema projekta. Umjesto pokušaja da se arhitektura različitih perioda vizuelno izjednači, 3LHD polazi od njihovih razlika. Istorijske vile zadržavaju sopstveni karakter, dok novi zahvati preuzimaju ulogu veze između njih.

Rezultat nije jedan veliki hotelski objekat, već sistem različitih prostora koji funkcionišu kao cjelina.

NOVA ZGRADA KAO VEZA, A NE KAO DOMINANTA

Ključnu ulogu u novoj organizaciji ima rekonstruisana hotelska zgrada, zamišljena kao centralno čvorište kompleksa. Njen volumen podijeljen je na dva jasno čitljiva dijela: donju bazu integrisanu u postojeće vrtne zidove i teren, i gornji volumen čija mjerila i proporcije više podsjećaju na vilu nego na veliki hotelski blok.

Takva podjela nije samo formalna odluka. Na lokaciji na kojoj postojeće vile, vrtovi i pogled prema moru već imaju snažan identitet, zadatak nove arhitekture bio je da smanji sopstveno prisustvo.

Donji dio prati teren i postaje dio sistema terasa i vrtnih zidova, dok se gornji volumen približava mjerilu okolnih vila. Posmatrana sa mora i iz vrtova, arhitektura se tako razlaže na manje cjeline umjesto da se čita kao jedinstvena velika masa.

ARHITEKTURA STRMOG TERENA

Jedan od najvećih izazova projekta bila je sama topografija. Kompleks je formiran na strmoj, stjenovitoj padini koja se od ulice spušta prema moru, zbog čega povezivanje različitih nivoa nije moglo biti riješeno klasičnom hotelskom komunikacijom. 3LHD je zato veliki dio infrastrukture smjestio ispod terena.

Glavni ulaz i recepcija nalaze se na najvišoj, uličnoj koti. Odatle počinje vertikalni slijed prostora koji se postepeno spuštaju prema vrtovima, bazenu i moru. Podzemne veze, liftovi i pješačke komunikacije omogućavaju kretanje između vila i hotelskih sadržaja bez narušavanja kontinuiteta pejzaža.

Pristup plaži omogućen je liftom, dok nova zelena terasa na jednom nivou povezuje Villu Orsulu, restoran i prostor otvorenog bazena.

Na taj način teren, koji je predstavljao jedno od najvećih ograničenja projekta, postaje njegov organizacioni princip.

POGLED KAO ARHITEKTONSKI ELEMENT

U projektu Ville Argentine pogled nije posljedica položaja zgrade, već jedan od elemenata oko kojih je organizovana arhitektura.

Recepcija je smještena na najvišoj tački kompleksa, odakle se prostor otvara prema Lokrumu. Posebno snažan element predstavlja staklena stijena duga 12 metara, kojom je prostor recepcije vizuelno otvoren prema pejzažu.

Istovremeno, oblikovanje novih volumena i odnosi među postojećim zgradama pažljivo su postavljeni tako da se sačuvaju karakteristične vizure: iz Ville Argentine prema Dubrovniku, a iz Ville Orsule prema otvorenom moru.

Arhitektura se zato ne završava fasadom. Vrtovi, terase, kameni zidovi, vegetacija i more postaju dio istog prostornog slijeda.

IZMEĐU STARE VILE I HOTELA 21. VIJEKA

Dok se arhitektura bavi povezivanjem različitih građevina i nivoa, enterijer nastavlja isti princip kroz odnos starog i novog.

Umjesto doslovnog rekonstruisanja istorijskih enterijera, 3LHD reinterpretira različite slojeve dubrovačke istorije. Kamen, keramika i drvo uspostavljaju vezu sa lokalnom graditeljskom tradicijom, dok boje, teksture i detalji uvode savremeniji karakter.

Poseban sloj čine reference na sedamdesete godine 20. vijeka. Snažniji akcenti i razigranija paleta unose atmosferu perioda u kojem je dubrovački hotelski turizam doživljavao jednu od svojih najprepoznatljivijih faza. Tako enterijer ne pokušava da kompleks „zamrzne“ u vremenu njegove prve izgradnje, već prihvata činjenicu da je njegov identitet nastajao tokom čitavog vijeka.

DULČIĆEV MOZAIK KAO DIO NOVOG PROSTORA

Jedan od najznačajnijih elemenata umjetničke baštine kompleksa sačuvan je i ponovo uključen u svakodnevni život hotela.

Veliki mozaik „Dubrovačke varijacije“ dubrovačkog slikara Iva Dulčića restauriran je tokom rekonstrukcije i integrisan u novi wellness i prostor unutrašnjeg bazena.

Njegovo uključivanje u novi program posebno je važno jer pokazuje pristup nasljeđu koji se ne završava konzervacijom pojedinačnog umjetničkog djela. Mozaik ostaje dio arhitekture i iskustva prostora, u novom kontekstu, ali bez gubitka sopstvenog identiteta.

VRT KAO VEZIVNO TKIVO

U kompleksu koji se proteže od gradske ulice gotovo do same obale, pejzažno uređenje ima podjednako važnu ulogu kao arhitektura.

Mediteranski vrtovi nijesu tretirani kao prostor između zgrada, već kao infrastruktura koja ih povezuje. Terase, zelenilo, postojeći kameni zidovi i novi arhitektonski elementi formiraju niz prelaznih prostora između enterijera i mora.

Zbog toga se Villa Argentina danas manje doživljava kao skup zasebnih objekata, a više kao mali hotelski pejzaž u kojem granica između zgrade, vrta i terena postaje namjerno nejasna.

Upravo je u tome možda i najvažniji rezultat rekonstrukcije. Na lokaciji sa izrazito snažnim identitetom 3LHD nije pokušao da uvede arhitekturu koja će konkurisati Dubrovniku, vilama ili pejzažu. Novi sloj uglavnom ostaje u njihovoj pozadini: povezuje ih, omogućava savremeno funkcionisanje hotela i ostavlja glavne uloge onome što je na ovom mjestu već postojalo.